
Een robotstofzuiger moet weten waar hij is om een kamer in banen schoon te maken en terug te vinden naar zijn station. Fabrikanten gebruiken daarvoor drie soorten navigatie: lidar, een camera of alleen sensoren die botsingen en draaiingen meten. In de specificaties zie je vaak alleen een merknaam voor het systeem. Dit artikel legt uit wat erachter zit, wat elke soort goed en minder goed kan, en waar je het bij een model terugvindt.
Lidar
Lidar is een draaiende lasersensor, meestal in een klein torentje boven op de robot. De sensor zendt laserlicht uit en meet hoe het terugkaatst van muren en meubels. Zo bouwt de robot een plattegrond van de ruimte en weet hij steeds waar hij staat. Roborock noemt dit ook LDS (laser distance sensor) en geeft voor zijn lidar een bereik van 6 meter.
Met die plattegrond plant de robot een efficiënte route, met weinig plekken die hij overslaat of twee keer doet. Volgens Roborock kun je daardoor ook kamers of zones kiezen in de app. Omdat lidar zijn eigen licht uitzendt, werkt het ook in het donker.
Het nadeel volgens Roborock is dat de sensor boven op de robot zit. Kleine voorwerpen op de vloer, zoals een snoer of een sok, ziet hij minder goed dan een sensor aan de voorkant. Veel robots met lidar hebben daarom aan de voorkant nog een camera of een sensor met gestructureerd licht om obstakels te herkennen. Alle modellen met lidar staan bij robotstofzuigers met lidar.
Een lidar die kan zakken
Het torentje telt mee in de hoogte van de robot. Sommige nieuwere modellen hebben daarom een lidar die kan zakken als de robot onder laag meubilair rijdt. Roborock doet dat bij de Saros 10 met een systeem dat RetractSense heet. Een sensor die naar boven kijkt, meet met een extra laserstraal hoe hoog de ruimte is. Is die laag, dan zakt de lidar in en komt hij erna weer omhoog. Intussen blijft de robot zijn plaats bepalen met een camera met een kijkhoek van 100 graden. De Saros 10 is volgens Roborock 7,98 centimeter hoog. Hoe je meet of een robot onder je bank past, lees je in het artikel over de hoogte van een robotstofzuiger.
Camera (vSLAM)
Een robot met cameranavigatie maakt een kaart met beelden in plaats van met een laser. De camera kijkt schuin naar boven en zoekt herkenbare punten, zoals hoeken van kasten en deurposten. Die punten volgt hij terwijl hij rijdt, en zo bepaalt hij zijn positie. Dat heet vSLAM: visual simultaneous localization and mapping.
iRobot introduceerde dit in 2015 met de Roomba 980. Volgens IEEE Spectrum kijkt de camera daar ongeveer 45 graden schuin omhoog. Een sensor aan de onderkant meet hoe ver de robot rijdt. Daarmee zuigt de 980 in rechte banen. Als de accu bijna leeg is, rijdt hij terug naar het laadstation, laadt op en gaat verder waar hij was gebleven.
Onder een bank of bed ziet de camera minder herkenbare punten, en dat maakt plaatsbepaling daar moeilijker. Een camera heeft ook licht nodig om iets te zien, dus in een donkere kamer werkt deze navigatie minder goed dan lidar. Roborock wijst er verder op dat een camera die naar boven kijkt geen obstakels op de vloer herkent.
Gyroscoop en botsen
De eenvoudigste robots hebben geen lidar en geen camera. Ze rijden tot ze ergens tegenaan botsen en draaien dan, soms geholpen door een gyroscoop die meet hoeveel ze draaien. Ze maken geen of maar een grove kaart, waardoor je meestal geen kamers of zones in een app kunt kiezen. Roborock noemt deze manier minder efficiënt dan lidar, omdat de robot vaker dezelfde plek schoonmaakt of plekken overslaat.
Obstakels herkennen
Navigatie en obstakels herkennen zijn twee verschillende dingen. De lidar of camera bepaalt waar de robot is; een sensor aan de voorkant ziet wat er vlak voor hem op de vloer ligt. Roborock gebruikte bij de S7 MaxV gestructureerd licht in 3D, samen met een gewone camera. Dat meet hoe ver een obstakel weg is en hoe groot het is. Volgens Roborock herkent het systeem zo schoenen, sokken en snoeren, en houdt het rekening met dingen die bewegen, zoals huisdieren. Voorwerpen die geen risico vormen, maakt de robot dicht langs schoon; van voorwerpen die wel een risico vormen, houdt hij meer afstand. Roborock schrijft er zelf bij dat het systeem nog niet perfect is.
Bij de Saros 10 heet het systeem Reactive AI 3.0. Daarin zitten gestructureerd licht aan de voorkant, een camera en een verticale laser aan de zijkant, die volgens Roborock helpt bij snoeren en meubels met een onregelmatige vorm.
Wat je ziet in de specificaties
Fabrikanten geven hun navigatie vaak een eigen naam. Kijk in de specificaties of er een lasersensor (lidar of LDS) in zit, of een camera, en of er een aparte sensor voor obstakels aan de voorkant is. Bij elke robotstofzuiger op Stofscout staat bij de specificaties of hij lidar heeft, voor zover we dat bij de fabrikant konden nakijken. De modellen van Roborock, met en zonder zakkende lidar, staan op de merkpagina.
Ook sensoren hebben onderhoud nodig: een vuile sensor ziet minder. Hoe vaak je ze schoonmaakt, staat in robotstofzuiger onderhouden.
De goedkoopste robotstofzuigers met lidar
Top 10 goedkoopste robotstofzuigers met lidarAlle 226 robotstofzuigers met lidar
Koop je via onze links, dan krijgen wij een kleine vergoeding van de winkel. Jij betaalt hetzelfde en de volgorde blijft op prijs. Zo werkt dat.

Geschreven door Menno de Vries
Menno maakt Stofscout samen met Daniëlle. Stofscout is een website van Tech by Build uit Amsterdam.
Meer over Menno









